

-
जाडो मौसममा शरीरका जोर्नीहरु कक्रक्क पर्ने, सुन्निने अनि दुख्ने समस्या हामीमध्ये कतिपयले भोगेका छौं भने धेरैजसोले देखेका, सुनेका छौं । यहाँ यो समस्यासम्बन्धी केही महत्वपूर्ण जानकारीहरु प्रस्तुत गरिएको छ ।
जोर्नीका प्रकारहरुः
शरीरमा मोटामोटी दुई किसिमका जोर्नीहरु हुन्छन् : साना र ठुला । साना जोर्नीहरुमध्ये हात र खुट्टाका औंलाका जोर्नीहरु पर्दछन् । ठूला जोर्नीहरुमध्ये घुँडा, गोलीगाँठा, कुमका जोर्नीहरु पर्दछन् । ठूला र साना जोर्नीहरुमा लाग्ने रोगका प्रकारहरु अलग–अलग हुन्छन् । ठूला जोर्नीहरुमा कुर्कुरे हड्डी खिइने समस्या देखिन्छ भने साना जोर्नीहरुमा बाथ ( Rheumatoid Arthritis ), युरिक एसिड बढ्ने अवस्था (गाउट) प्रायः देखिन्छ । यी मध्य बाथ भन्ने रोगले जाडोयाममा जोर्नी दुख्ने समस्या निम्त्याउँछ ।जाडोमा जोर्नी दुख्ने समस्या (बाथ रोग)
बाथ रोगलाई अंग्रेजीमा (Rheumatoid Arthritis) पनि भनिन्छ यो रोगले हात र खुट्टाका औंलाका जोर्नीहरुलाई असर गर्छ ।(क) रोगका लक्षणहरुः
– दुवै हातका औंलाका जोर्नीहरुमा असर देखिने ।
– औंलाको माथिल्लो जोर्नी (टुप्पोको नभएर) सुन्निने र दुख्ने ।
– बिहान कम्तिमा आधा घण्टा औंलाका जोर्नीहरु कक्रक्क पर्ने ।
– कम्तिमा डेढ महिनासम्म यो समस्या लम्बिरहेमा ।
– हड्डीको बाहिरी भागमा गाँठाहरु देखिएमा ।(ख) रोग पत्ता लगाउने विधिहरुः
– माथि उल्लेखित लक्षणहरु (सुरुको पाँच वटा)
– रगत परिक्षण ः RF (Rheumatoid Factor) र Anti-CCP लाई विशेष जाँच मानिन्छ ।
– एक्स रेमा जोर्नी वरिपरिको हड्डी पातलो देखिने (अर्थात घनत्व कम हुने) ।चिसो र बाथको सम्बन्ध
चिसो मौसममा र प्रायः जाडो भइरहने ठाउँहरुमा बाथको रोग धेरै देखिने भए पनि चिसो र बाथबीच ठोस सम्बन्ध छ वा छैन भन्ने कुरा विज्ञानले प्रमाणित गर्न सकेको छैन । तर मानिसको कोषिकाको जीनसँग भने यो रोगको सम्बन्ध अवस्य छ ।के यो रोग निको हुन्छ ?
यो रोग धरैजसोमा पूर्ण रुपमा निको नै भनेचाहिँ हुँदैन । उपचार नगरेको खण्डमा पनि १० प्रतिशत बिरामीलाई सुधार हुन्छ, ६० प्रतिशत बिरामीलाई सुधार हुने र बल्झिने क्रम चलिरहन्छ, २० प्रतिशत बिरामीको जोर्नी खिइँदै जान्छ भने बाँकी १० प्रतिशत बिरामी कुँजो हुन्छन् ।
रोगको उपचार
यो रोग पूर्णरुपमा रोकथाम गर्ने उपाय नभए पनि उपचार गर्ने विधिहरु भने ३ तरिका छन्ः
औषधीः यसमा विभिन्नखाले औषधीहरु सेवन गर्न सकिन्छ । जस्तै हप्तामा एक पटक सेवन गर्ने (मिथोट्रिक्सेट), दैनिक सेवन गर्ने (लेफ्लुनामाइड, सल्फासालाजिन आदि) । कहिलेकाहिँ स्टिरोइड समूहको औषधी पनि सेवन गर्नुपर्ने हुन सक्छ ।फिजियोथेरापीः औंलाहरु बाङ्गो हुन नदिन सपोर्ट (स्पिलिन्ट) को प्रयोग गर्नुपर्ने हुन सक्छ ।
शल्यक्रियाः औंलाहरु धेरै नै बाङ्गगो भएको अवस्थामा शल्यक्रिया नै गर्नुपर्ने पनि अवस्था आउन सक्छ ।
लेखक भरतपुर अस्पतालमा कार्यरत हाड तथा नशा रोग विशेषज्ञ हुन्
News Desk 0 response सोमवार, पुस ७, २०७६


सम्बन्धित शीर्षकहरु
-
एसीसी १९ वर्षमुनिको एसिया कप आजदेखि युएईमा,..
शुक्रबार, मंसिर २२, २०८० -
निर्वाचन आयोगद्वारा राष्ट्रियसभा चुनावका लागि दल दर्ताको..
शुक्रबार, मंसिर २२, २०८० -
एमाले अध्यक्ष ओलीद्वारा कालिका मन्दिरमा विशेष पूजा..
बिहिबार, मंसिर २१, २०८० -
एनसेलको शेयर खरिद–बिक्री प्रक्रिया अघि नबढाउन अल्पकालीन..
बिहिबार, मंसिर २१, २०८० -
मौसम नखुल्दा काठमाडौंमा चिसो बढ्यो, वर्षाको सम्भावना..
बिहिबार, मंसिर २१, २०८०
-
एसीसी १९ वर्षमुनिको एसिया कप आजदेखि युएईमा,..
शुक्रबार, मंसिर २२, २०८० -
निर्वाचन आयोगद्वारा राष्ट्रियसभा चुनावका लागि दल दर्ताको..
शुक्रबार, मंसिर २२, २०८० -
एमाले अध्यक्ष ओलीद्वारा कालिका मन्दिरमा विशेष पूजा..
बिहिबार, मंसिर २१, २०८० -
एनसेलको शेयर खरिद–बिक्री प्रक्रिया अघि नबढाउन अल्पकालीन..
बिहिबार, मंसिर २१, २०८० -
मौसम नखुल्दा काठमाडौंमा चिसो बढ्यो, वर्षाको सम्भावना..
बिहिबार, मंसिर २१, २०८०
-
नेकपा एमालेको मध्यपहाडी लोकमार्ग अभियान सुरु
बिहिबार, मंसिर १४, २०८० -
खागको तस्करी आरोपमा पक्राउ परेका ८ जना..
बिहिबार, मंसिर १४, २०८० -
बझाङ केन्द्रबिन्दु भएर ४.१ रेक्टरस्केलको भूकम्प
बुधबार, मंसिर १३, २०८० -
गोरखाका नेवारले यसरी मनाए मकै सुकाउने पर्व
मङ्लबार, मंसिर १२, २०८० -
पेट्रोल र डिजेलको भाउ घट्यो, खाना पकाउने..
शुक्रबार, मंसिर १५, २०८०